نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زبانشناسی، دانشکده ادبیات فارسی و زبانهای خارجی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 گروه زبانشناسی، دانشکده ادبیات فارسی و زبان‌های خارجی، دانشگاه علامه طباطبائی

3 گروه زبانشناسی، دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

رده‌شناسی زبان مطالعۀ نظام‌مند تنوعات زبانی است و ترتیب واژه یکی از مباحث اصلی مطرح در آن به شمار می‌آید. پرسش اساسی که این پژوهش به دنبال یافتن پاسخ برای آن می‌باشد این است که گونه‌های زبانی منطقه چرداول در استان ایلام به کدام رده زبان‌شناختی تعلق دارند و چه ویژگی‌های رده‌شناختی بر ترتیب واژه‌ها و سازه‌های نحوی در این گونه‌ها ناظر است. این پژوهش با مبنا قرار دادن چارچوب مطرح شده در دبیرمقدم (۱۳۹۲)، به مطالعه مؤلفه‌های ترتیب واژه در زبان‌های چرداول در شمال استان ایلام پرداخته است که چند گونه از کردی، لکی و لری را شامل می‌شود. برای این منظور، 24 مؤلفه ترتیب واژه در سه زبان مورد بررسی قرار گرفت و در هرمورد با ارائه مثال از گونه‌های زبانی، وضعیت هر مؤلفه مشخص شد. بررسی این 24 مؤلفه نشان داد که سه گونۀ زبانی مورد بررسی در منطقه جغرافیایی چرداول از همگرایی بالایی برخوردارند که این خود جلوه‌ای از ’رده‌شناسی منطقه‌ای‘ محسوب می‌شود. در پاسخ به مسئله پژوهش نیز، مقایسه مؤلفه‌های ترتبب واژه در سه گونۀ زبانی مورد بررسی با زبان‌های اروپاـآسیا نشان داد که هر سه با 17 مؤلفه از 24 مؤلفه در رده زبان‌های فعل میانی قوی قرار می‌گیرند. مقایسه این گونه‌ها با زبان‌های جهان نیز با 19 مؤلفه رده فعل میانی قوی را برای زبان‌های برگزیده در چرداول تأیید کرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Word order typology in Chardawol Languages

نویسندگان [English]

  • Golnaz Modarresi Ghavami 1
  • Mohammad Dabir-Moghaddam 2
  • Mohsen Heidarizadi 3

1 Department of Linguistics, Faculty of Persian Literature and Foreign Languages, Allameh Tabatab'i University, Tehran, Iran

2 Department of Linguistics, Faculty of Persian Literature and Foreign Languages, Allameh Tabataba'i University

3 Department of Linguistics, Allameh Tabataba'i University

چکیده [English]

Linguistic typology is the systematic study of linguistic variation and word order is one of its main topics. In this paper, word order components are studied in the varieties of Kurdish, Laki, and Luri languages spoken in Chardawol, a geographical region located in the north of Ilam province in Iran. For this purpose, the 24 components used in Dabir-Moghaddam (1392) to determine word order status in languages were employed and examples were provided for each component for the 3 varieties in this study. Results showed a high degree of convergence between the 3 language varieties in the geographical region of Chardawol, which is itself a manifestation of 'regional typology'. A comparison of word order components in the 3 varieties with the languages of Europe-Asia showed that all 3 mainly behave as strong verb-medial languages (with 17 components out of 24). Verb-medial status of these languages was also confirmed in a comparison with world languages (19 components out of 24).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Linguistic Typology
  • word order
  • Chardawol Languages (Kurdish
  • Laki
  • Luri)