همبستگی تکیۀ وزنی و مشخصه‌های صوت‌شناختی دیرش، شدت و زیروبمی در اشعار عامیانۀ زبان فارسی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه علامه طباطبائی

2 دانشگاه بوعلی سینا

چکیده

هدف از پژوهش حاضر بررسی همبستگی بین تکیۀ وزنی و مشخصه‌های صوت‌شناختی دیرش، شدت و زیروبمی واکه‌ها در اشعار عامیانۀ زبان فارسی است. به این منظور، 51 مصراع از اشعار عامیانۀ زبان فارسی بررسی شده‌اند. این اشعار متشکل از 139 هجا در جایگاه‌های دارای تکیۀ وزنی و 139 هجا در جایگاه‌های فاقد تکیۀ وزنی هستند. هر مصرع از این اشعار به هجاها، گام‌ها و شطرهای تشکیل دهنده تقطیع شده است. در گام بعدی و با استفاده از نرم‌افزار پرت، مشخصه‌های صوت‌شناختی واکه‌ها در هجاهای دارای تکیه وزنی و هجاهای فاقد آن مورد بررسی قرار گرفت. به منظور مقایسه این مشخصه‌ها از نرم‌افزار SPSS و آزمون تی استفاده شده است. نتایج این پژوهش عبارتند از: الف) دیرش واکه‌ها در جایگاه دارای تکیۀ وزنی بیشتر از مقادیر آن در واکه‌های فاقد تکیۀ وزنی است و تأثیر تکیۀ وزنی بر دیرش واکه‌ها معنادار است. ب) شدت واکه‌ها در هجای دارای تکیۀ وزنی کمتر از مقادیر آن در هجای فاقد تکیۀ وزنی است و تأثیر تکیۀ وزنی بر شدت واکه‌ها نیز معنادار است. پ) زیروبمی واکه‌ها در جایگاه دارای تکیۀ وزنی بیشتر از مقادیر آن در جایگاه فاقد تکیۀ وزنی است و تفاوت بین زیروبمی واکه‌ها در هجاهای دارای تکیۀ وزنی و مقادیر آن‌ها در هجاهای فاقد تکیۀ وزنی معنادار نیست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Correlation between Ictus and Acoustic Features of Duration, Intensity and Pitch in Persian Folk Poems

نویسندگان [English]

  • Anis Masoumi 1
  • Maede Sadat Mirtalaei 2
1 Allameh Tabataba'i University
2 Bu-Ali Sina University
چکیده [English]

This study aims to analyze the correlation between ictus and acoustic features of duration, intensity and pitch in Persian folk poems. For this purpose, 51 lines of Persian folk poems were recorded, which consisted of 139 syllables in ictus positions and 139 syllables in off-ictus positions. Each line was segmented into syllables, feet and colons. Using Praat® speech analysis software, the vowels in ictus and off-ictus positions were analyzed acoustically and the amounts of pitch, intensity and duration of vowels were measured manually. In order to compare the acoustic features of these vowels, SPSS and Paired two sample t-test were used. The results suggested that: a) duration of vowels in ictus positions is more than that of vowels in off-ictus positions. In addition, analytic statistics showed that the difference between duration of vowels in ictus positions and those in off-ictus positions is significant; b) the mean intensity of vowels in ictus positions is less than that of vowels in off-ictus positions. Furthermore, analytic statistics indicated that the effect of ictus on intensity of vowels is significant and c) the vowels in off-ictus positions have lower pitch values than those in ictus positions. Moreover, it was declared that the effect of ictus on the pitch value of vowels is not significant.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Persian Folk Poems
  • Ictus
  • duration
  • Intensity
  • Pitch