تبیین چندمعنایی برخی افعال در فریم نت فارسی برای قالب معنایی آگاهی-یافتن با رویکردهای شناختی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم و تحقیقات تهران

2 زبانشناسی، دانشکده انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران

3 گروه زبان فارسی دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

از جمله روابط مفهومی که در زبان فارسی اهمیت و بسامد بالایی داشته و به‌علاوه آمیختگی زیادی با مفاهیم شناختی دارد، چندمعنایی است. ازسوی‌دیگر، در شبکه‌ی قالبی (فریم‌نت) که پروژه‌ای برخط در حیطه‌ی واژگان زبان انگلیسی در دانشگاه برکلی کالیفرنیا بوده و مشخصاً برمبنای نظریه معنی‌شناسی قالب‌بنیاد فیلمور در سال 1997 ارائه‌شده است، هر واژه به ‌یک قالب ربط داشته و روابط میان واژه‌ها، به‌طور غیرمستقیم از ارتباط مستقیم با قالب‌ها اشتقاق می‌یابد. این همان چیزی است که می‌تواند در شبکه‌ی قالبی، منجر به چندمعنا شدن کلمات شود. در فریم نت که آن‌را تحولی عظیم در شکل‌بندی معنی‌شناسی شناختی دانسته‌اند، مفاهیم زبانی به‌صورت قالب‌هایی مرتبط به هم در یک شبکه معنایی دیده می‌شوند و بازنمود این قالب‌ها در واحدهای واژگانی است. در این پژوهش که پژوهشی توصیفی- تحلیلی است ، برآنیم که برروی برخی از افعال فارسی مستخرج از فرهنگ بزرگ سخن انوری (1381)که معنای آگاهی-یافتن به‌نوعی از آن‌ها ایفاد می‌شود، تمرکز کنیم تا از یک‌سو، تمام قالب‌های معنایی مربوط به معانی مختلف این واحدهای واژگانی را بیابیم و ازسوی‌دیگر، روابط میان این قالب‌های به‌ظاهر متفاوت و نحوۀ اشتقاق آن‌ها از قالب اصلی (نمونه اعلی) را مشخص سازیم تا بتوانیم سازوکارهای چندمعنا شدن واژه ها در فریم نت زبان فارسی را تبیین نماییم.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Polysemy explanation of some verbs in Persian Framenet for frame becoming-aware with cognitive approaches

نویسندگان [English]

  • NESA MIHANPARAST 1
  • Arsalan Golfam 2
  • Hayat Ameri 3
1 University of science and research
2 Linguistics, Humanities, Tarbiat Modares University, Tehran
3 Persian Language Department, Tarbiat Modares University.
چکیده [English]

Among the conceptual relationships that is important and frequent in Persian, and it is very close to cognitive concepts, is polysemy. In FrameNet that is an on-line project in the field of English vocabulary at the University of Berkeley based on frame semantics theory of Fillmore in 1997, each word is related to a frame and relations between words indirectly derive from direct relationship with the frames. This is what can lead to polysemy. In FrameNet that it is considered a huge development in the formation of cognitive semantics, linguistic concepts are seen as related forms in a semantic network and representation of these frames in lexical units. In this descriptive-analytic study, we want to focus on some Persian verbs which are extracted from the dictionary of Anvari (1381) and have the meaning of becoming-aware, to find all the semantic frames related to the various meanings of these lexical units on the one hand, and on the other hand, we define the relations between these seemingly different formats and their derivation from the main frame (Prototype), so that we can explain the mechanisms of polysemy words in Persian FrameNet.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Cognitive linguistics
  • frame semantics
  • FrameNet
  • Frame Becoming-aware
  • polysemy